ARCHIEF

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

2008

2007

2006

2005

2003

2002

2001

2000

1999

1998

1997

« Spielberg herzien: Catch Me if You CanThe Man who Knew Infinity ** »

SPIELBERG HERZIEN: DUEL

6

jul

2016

De eerste keer dat ik ‘Duel’ zag, had ik zo’n leeftijd waarop heel veel eng is. Gewoon omdat je als kind zo weinig grip op de wereld hebt. Die grip neemt nauwelijks toe met volwassenwording, maar je perspectief verandert wel.

Later keek ik naar de achtervolging van een man in een knalrode Plymouth Valiant door een vrachtwagen zonder zichtbare bestuurder, als ervaren automobilist. En als ervaren reiziger in de Amerikaanse South West. Dat maakte de film er niet minder spannend op.
Terplaatse ontdekte ik weliswaar dat het landschap in de woestijnstaten minder onheilspellend is dan de film doet vermoeden, ‘Duel’ had andersom mijn reizigersblik voor altijd onrustig gekleurd (net zo goed als dat een douche nooit meer hetzelfde is na het zien van ‘Psycho’). [08-07-16] duel_herzien.jpgNu, bij de zoveelste keer herzien, valt op hoe produktioneel complex Spielbergs eerste lange film is en met hoeveel visuele bravoure gemaakt. De camera kruipt in, achter, onder en bovenop de duellerende voertuigen.
Met een ervaren kijkersblik zie je ook ‘beginnersfouten’: tijdens het telefoongesprek dat de man heeft met zijn vrouw hoeven we haar niet te zien. Een overbodige stijlbreuk met de eenheid van plaats die de film zo ijzersterk maakt: anderhalf uur lang zitten we op de weg.

‘Duel’ kun je opvatten als metafoor voor een toenemend anonieme samenleving, waarin pesterijen kunnen bloeien (het is alsof Spielberg en scenarist Richard Matheson de uitwassen van internet in 1971 hadden voorzien).

Maar waarom zou je? ‘Duel’ is en blijft bovenal een pure achtbaanervaring, een subliem sobere, zuivere film in z’n genre: nauwelijks tekst, louter actie.

Steven Spielberg, meesterverteller: 8 juli-31 augustus, Eye Amsterdam



© RdL
Trouw
6 juli 2016