« TV - Hup, de wereld in!TV - gaapopwekkende ups »

TV - OVER DE STREEP, NAAR COMPASSIE

16

mei

2014

Wat kunnen mensen elkaar toch kwellen. Op televisie wemelt het van de doodnormale mensen die elkaar het leven intens zuur maken. Exen, klasgenoten, collega’s (één aflevering van ‘Toren C’ en je weet weer waarom een kantoorbaan niet het hoogst haalbare is).

Inhakend op een maatschappelijk thema, de vechtscheiding, staat sinds deze week SBS 6 met ‘Het is wel je kind’ stil bij exen die over de hoofden van kinderen in een uitzichtloze strijd zijn verzand. Ton van Royen, ooit tv-persoonlijkheid, vervolgens in retraite en ‘de man van’, inmiddels zelf gescheiden, maakt met het programma zijn rentree. Als vredestichter heeft hij zijn engelachtige blonde krullen mee, maar Van Royen blijkt het type zakelijke bemiddelaar.

Hij ging op bezoek bij Bianca, sinds zeven jaar alleenstaande moeder van twee kinderen die hun papa nauwelijks zien. Vader Roy betaalt geen alimentatie en kan dus naar zijn kroost fluiten, vindt Bianca. “Waarom betaal je niet voor je kinderen?” gaat Van Royen met gestrekt been vervolgens het gesprek met de vader in. Roy sputtert, wordt boos en laat zich pas na veel gesjor overhalen met zijn ex te praten.
Dan blijkt de slachtoffer-dader-verdeling natuurlijk minder simpel dan gedacht. “Bianca, wat had jíj beter kunnen doen?” vraagt Van Royen streng. Het programma zou profiteren van minder vette voice-overs en herhalingen, maar Van Royen lijkt ondertussen met zijn cut the crap-aanpak een eind te komen: de kilte waarin hij zijn missie begon is naar het eind uit de lucht.

In opzet lijkt ‘Het is wel je kind’ op het veelbesproken ‘Project P: Stop het pesten’, waarin Johnny de Mol gepesten en pesters aan de onderhandelingstafel zet. Strijd is in deze programma’s het uitgangspunt, verzoening het ultieme doel.

Mooi als dat lukt, maar wat betreft streven naar zachtmoedigheid en compassie kunnen ze niet tippen aan ‘Over de Streep’. De uit Amerika overgewaaide Challenge Day-methode, ingezet om middelbare scholieren dichter bij elkaar te brengen, gaat uit van deze diep humane gedachte: ieder mens heeft zwakke plekken.

Het vierde seizoen trapte Arie Boomsma af op een school in Apeldoorn en allemachtig, wat hakte de eerste aflevering er meteen in. Verbijsterend, hoeveel leerlingen gaan lopen bij: ‘ga over de streep als je thuis wel eens met geweld te maken hebt gehad’, of ‘als je wel eens bent gepest door iemand in deze ruimte’. De gedeelde, louterende wandelingetjes mét tranen zullen sommige mensen jarenlange therapie besparen, schat ik in.

‘Over de streep’ is als psychiater Von Himbeergeist in de Lucky Luke-strip ‘De genezing van de Daltons’: overal waar deze mentale diepgraver in het wilde westen komt, krijgt hij met een paar gerichte vragen zelfs de bonkigste cowboy huilend op de knieën, om diep verstopte pijn, verlies, jeugdtrauma’s (‘ik moest altijd de vetrandjes van het vlees eten’).
Dat geldt ook voor de kijker: ik heb mijn ogen nog nooit droog gehouden bij ‘Over de streep’. Mooi, hoe Boomsma achteraf pratend met een schuldbewuste pestkop ontdekt dat ze zelf te maken heeft met een agressieve vader. ‘Ik denk wel dat ik me wilde afreageren, ja.’


© RdL
Trouw
Tv rubriek
16 mei